Neandertalski warsztat odkryty nad Zwoleńką. Ślady życia sprzed 70 tysięcy lat.
W dolinie rzeki Zwoleńki archeolodzy odkryli miejsce, w którym przed około 70 tysiącami lat neandertalczyk zajmował się naprawą narzędzi służących do obróbki zwierząt – w tym mamutów, koni oraz nosorożców. Stanowisko badane jest obecnie przez zespoły naukowców z Państwowego Muzeum Archeologicznego w Warszawie, Wydziału Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego oraz Instytutu Archeologii Uniwersytetu Wrocławskiego.
Unikalne stanowisko archeologiczne
Pierwsze prace wykopaliskowe na tym terenie przeprowadzono już w latach 80. XX wieku. Wówczas, na podstawie analizy licznych artefaktów krzemiennych i kości, potwierdzono obecność neandertalczyków. Stanowisko w Zwoleniu to jedno z najbardziej na północ wysuniętych w Polsce, a zarazem jedno z nielicznych, na których zachowały się materiały organiczne. Takie znaleziska są wyjątkowo rzadkie w otwartych lokalizacjach, czyli poza jaskiniami.
Źródło: Wydział Archeologii UW.
Datowanie i kontekst odkrycia
Jak poinformował kierownik projektu, dr Witold Grużdź z Państwowego Muzeum Archeologicznego, aktywność neandertalczyków w dolinie Zwoleńki datowana jest na okres pomiędzy 64 a 75 tysięcy lat temu. Zwrócił również uwagę, że warstwy osadów, na których oparto datowanie, to tzw. osady redeponowane. Oznacza to, że pierwotne miejsce osiedlenia znajdowało się kilka metrów dalej, a materiał został przemieszczony przez nurt rzeki.
Nasze daty dotyczą momentu, w którym materiał uległ przesunięciu, nie zaś jego pierwotnego powstania. Ostateczne ustalenie wieku znalezisk będzie przedmiotem dalszych badań.
– zaznaczył dr Grużdź.
Znaleziska i ich znaczenie
W trakcie trzech ostatnich sezonów wykopaliskowych archeolodzy odkryli m.in. kości mamuta, zęby nosorożca oraz końskie szczątki. Udało się również pozyskać setki wyrobów krzemiennych. Dla porównania, podczas badań prowadzonych w latach 80. znaleziono około 330 zabytków, natomiast tylko w ubiegłym sezonie – ponad 170.
Zebrane artefakty to zarówno gotowe narzędzia, takie jak noże czy zgrzebła, jak i odpady powstałe w trakcie ich wytwarzania. Według badaczy, narzędzia te służyły do podziału tuszy zwierząt. Kości odnalezione na stanowisku sugerują, że neandertalczycy przynosili już wykonane narzędzia na miejsce, a następnie je naprawiali w trakcie użytkowania.
Narzędzia zużywały się podczas ćwiartowania zwierzyny, dlatego intensywnie je tu regenerowano.
– wyjaśniła dr hab. Katarzyna Pyżewicz z Uniwersytetu Warszawskiego.
.
Źródło: Wydział Archeologii UW.
Miejsce na archeologicznej mapie Polski
Większość znanych w Polsce stanowisk neandertalskich znajduje się w południowej części kraju – głównie na obszarze Jury Krakowsko-Częstochowskiej i Dolnego Śląska. Obecność ludzi neandertalskich w rejonie Zwolenia ma szczególne znaczenie, ponieważ w czasie ich bytności środkowa i północna część obecnej Polski znajdowała się pod wpływem lądolodu.
Znaleziska neandertalskie są wyjątkowe. Często znajdują się kilka metrów pod powierzchnią i niełatwo je odkryć.
– podkreśliła dr hab. Pyżewicz.
Kim byli neandertalczycy?
Neandertalczycy nie są przodkami współczesnych ludzi, lecz odrębną, już wymarłą gałęzią rodzaju Homo. Przez wiele lat przedstawiani byli jako istoty prymitywne, jednak współczesne badania pokazują ich większe podobieństwo do Homo sapiens, niż wcześniej sądzono. Potwierdzono m.in. ich autorstwo niektórych rysunków naskalnych oraz dowiedziono, że doszło do krzyżowania się z ludźmi współczesnymi.
Źródło: Nauka w Polsce.
Bądź pierwszy, który skomentuje ten wpis