Huczne otwarcie „płotu” za pół miliona! Skandaliczna rzeźba w Czarnolesie

Otwarcie rzeźby Moniki Sosnowskiej w Czarnolesie. Nowy obiekt w Ogrodzie Sztuki Castrum Doloris.

W sobotę, 22 sierpnia 2026 roku, w 442. rocznicę śmierci Jana Kochanowskiego, Muzeum Jana Kochanowskiego w Czarnolesie zaprasza na uroczyste otwarcie rzeźby „OGRODZENIE / FENCE” autorstwa Moniki Sosnowskiej. Jest to druga realizacja w tamtejszym Ogrodzie Sztuki Castrum Doloris, która wzbogaca plenerową kolekcję placówki.

Program uroczystości i prelekcja

Uroczyste odsłonięcie rzeźby zaplanowano na godzinę 13:00. Tuż po wernisażu, o godzinie 13:30, w kaplicy dworskiej odbędzie się specjalna prelekcja Piotra Polichta poświęcona twórczości Moniki Sosnowskiej. Wydarzenie wpisuje się w obchody rocznicowe w muzeum, a organizatorzy przygotowali spotkanie mające przybliżyć publiczności specyfikę prezentowanego dzieła.

O dziele i twórczości artystki

Prezentowana rzeźba-instalacja „Ogrodzenie / Fence” powstała w 2010 roku i składa się ze stali, farby oraz betonu. Dzieło o wymiarach 226 x 180 x 366 cm przedstawia zniekształcony fragment modernistycznego ogrodzenia. Praca ta była wcześniej wystawiana w galeriach m.in. w Nowym Jorku, Antwerpii oraz w Wielkiej Brytanii.

Autorka rzeźby, Monika Sosnowska, to jedna z najbardziej uznanych na świecie polskich artystek współczesnych. Studiowała na Wydziale Malarstwa ASP w Poznaniu oraz w Rijksakademie van Beeldende Kunsten w Amsterdamie. W 2003 roku otrzymała nagrodę Bâloise Art Prize oraz Paszport Polityki, a w 2007 roku reprezentowała Polskę na Biennale w Wenecji. W swoich pracach przekształca elementy metalowych konstrukcji architektonicznych, deformując je i pozbawiając pierwotnych funkcji, co zaburza poczucie grawitacji i twardości materii.

Finansowanie inwestycji i kontrowersje wokół zakupu

Realizacja zadania w Czarnolesie została dofinansowana ze środków programu własnego Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku pn. „Rzeźba w przestrzeni publicznej – 2026”, pochodzących z budżetu Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Zakup współfinansowano także ze środków Samorządu Województwa Mazowieckiego. Wartość rzeźby wyniosła 460 tysięcy złotych, z czego 377 tysięcy złotych stanowiło dofinansowanie ze środków publicznych w ramach naboru, w którym wybrano 27 projektów z całej Polski.

Kontrowersyjna „Fence” w Czarnolesie – czy to sztuka, czy prowokacja?

Wokół inwestycji pojawiły się również dyskusje opinii publicznej. Surowa, minimalistyczna forma obiektu oraz wysoka kwota wydatkowana na zakup dzieła sztuki wywołały w mediach lokalnych pytania o celowość wydatkowania środków publicznych oraz kontrowersje dotyczące odbioru nowoczesnych form w przestrzeni historycznej. Muzeum zaznacza jednak, że instalacja buduje ideową narrację przestrzeni zaprojektowaną przez dyrektora placówki, Ireneusza Domańskiego.

Artystyczny majstersztyk czy wyrzucanie pieniędzy w błoto? Kontrowersje wokół inwestycji w Czarnolesie

Źródło: Muzeum Jana Kochaowskiego.